Δεν πρέπει να εστιάζουμε στην «επόμενη ημέρα» των οικονομικών εξαγγελιών της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, αλλά στον ορίζοντα που αυτές καλούνται να διαμορφώσουν. Η φετινή συγκυρία είναι ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι αναταράξεις που προκαλούν έχουν κλονίσει πολλές από τις βεβαιότητες πάνω στις οποίες στηρίχθηκε η οικονομική δραστηριότητα τα προηγούμενα χρόνια.

Υπό αυτό το πρίσμα, η φετινή ΔΕΘ αποτελεί για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις κάτι πολύ περισσότερο από έναν καθιερωμένο σταθμό οικονομικών ανακοινώσεων. Αποτελεί ίσως την τελευταία ευκαιρία να δοθούν σαφείς απαντήσεις σε προβλήματα που συσσωρεύτηκαν τα προηγούμενα χρόνια και να κλείσουν εκκρεμότητες, που εξακολουθούν να επιβαρύνουν την καθημερινή λειτουργία της αγοράς. Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να περάσουμε ουσιαστικά στην επόμενη ημέρα της ελληνικής επιχειρηματικότητας.

Το βασικό μήνυμα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων είναι ξεκάθαρο. Δεν ζητούν μέρισμα χωρίς να έχουν προηγουμένως συμβάλει στη δημιουργία του. Αντιθέτως, μέσα από διαδοχικές κρίσεις στήριξαν την απασχόληση, διατήρησαν την παραγωγική δραστηριότητα, αύξησαν τον κύκλο εργασιών τους, διεύρυναν τη φορολογική βάση, επένδυσαν, εξήγαγαν και κράτησαν ζωντανή την αγορά. Για τον λόγο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία να εξετάσουμε όχι μόνο ποιοτικά, αλλά και ποσοτικά τη συμβολή τους στην οικονομία και να αξιολογήσουμε τι δικαιούνται να λάβουν από το αναπτυξιακό μέρισμα που οι ίδιες συνέβαλαν να δημιουργηθεί.

Δεν είναι τυχαίο ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξακολουθεί να χαρακτηρίζει τις ΜμΕ, ως τη ραχοκοκαλιά της ευρωπαϊκής οικονομίας και να παρακολουθεί συστηματικά την πορεία τους μέσω του SMEPerformanceReview. Στην Ελλάδα, μάλιστα, ο ρόλος τους είναι ακόμη πιο καθοριστικός, καθώς το αποτύπωμά τους στην αγορά εργασίας είναι σημαντικά μεγαλύτερο σε σχέση με πολλές άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η πραγματική προστιθέμενη αξία των ελληνικών ΜμΕ αυξήθηκε κατά 0,6%, ενώ η απασχόληση ενισχύθηκε κατά 2,9%. Για το 2025 προβλεπόταν περαιτέρω αύξηση της προστιθέμενης αξίας κατά 7% και της απασχόλησης κατά 5%. Παράλληλα, η επενδυτική δραστηριότητα της χώρας ενισχύθηκε σημαντικά, με τις επενδύσεις, ως ποσοστό του ΑΕΠ, να αυξάνονται από 11,3% το 2019 σε 16,9% το 2025, αν και εξακολουθεί να υφίσταται επενδυτικό κενό σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Την ίδια περίοδο οι εξαγωγές αγαθών αυξήθηκαν κατά περίπου 44%. Ωστόσο, το εμπορικό έλλειμμα το 2025 διαμορφώθηκε στα 33,6 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 55% σε σχέση με το 2019. Το συμπέρασμα είναι σαφές: δεν αρκεί να αυξάνονται οι εξαγωγές, αλλά πρέπει να διευρυνθεί και ο αριθμός των επιχειρήσεων που συμμετέχουν σε αυτές. Σε αυτόν τον τομέα η Πολιτεία οφείλει να δώσει ιδιαίτερη έμφαση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ενισχύοντας μέσα από στοχευμένες δράσεις την εξωστρέφεια, την ανταγωνιστικότητα και τη δυνατότητά τους να αποκτήσουν ισχυρότερο αποτύπωμα στις διεθνείς αγορές.

Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς έχει ήδη καταθέσει στην κυβέρνηση ένα ολοκληρωμένο υπόμνημα προτάσεων, καθώς και τον «Δεκάλογο της Επιχειρηματικότητας», με έμφαση στη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στο εμπόριο, τη μεταποίηση, τις υπηρεσίες και τη ναυτιλία.

Κεντρική θέση του ΕΒΕΠ είναι ότι, η αγορά δεν έχει ανάγκη από ένα ακόμη πακέτο προσωρινών παροχών, αλλά από ένα συνεκτικό σχέδιο ανάπτυξης και μόνιμων μεταρρυθμίσεων. Οι προτάσεις του Επιμελητηρίου δεν αντιμετωπίζονται ως δημοσιονομικό κόστος, αλλά ως επένδυση στην ανάπτυξη, με μικτό δημοσιονομικό αποτύπωμα περίπου 700 εκατ. ευρώ και καθαρό κόστος περί τα 400 εκατ. ευρώ, λαμβάνοντας υπόψη και τις αναμενόμενες υπεραποδόσεις ύψους 2,2 δισ. ευρώ για το 2026.

Πρόκειται για μια ισορροπημένη και αξιόπιστη προσέγγιση, καθώς το σχετικό ποσό αντιστοιχεί περίπου στο 0,3% του ΑΕΠ, παραμένει δημοσιονομικά διαχειρίσιμο και δεν υπερβαίνει το 24% των αναμενόμενων μέτρων ελάφρυνσης που εκτιμάται ότι θα κυμανθούν μεταξύ 1,3 και 2 δισ. ευρώ.

Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις προσδοκούν να ακούσουν στη φετινή ΔΕΘ συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την οριστική διευθέτηση εκκρεμοτήτων που παραμένουν ανοιχτές εδώ και χρόνια: περισσότερη ρευστότητα στην αγορά, μόνιμη μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης, περιορισμό του μη μισθολογικού κόστους, αποτελεσματική αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, εξορθολογισμό της ψηφιακής γραφειοκρατίας, ταχύτερες αδειοδοτήσεις, ισχυρότερα κίνητρα για επενδύσεις και εξαγωγές, ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού, σύγχρονες υποδομές και ουσιαστική αξιοποίηση των επιχειρηματικών πάρκων.

Γι’ αυτό και η φετινή ΔΕΘ δεν πρέπει να περιοριστεί σε έναν κατάλογο εξαγγελιών. Οι ΜμΕ δεν ζητούν περισσότερα μέτρα. Ζητούν το δίκαιο μερίδιο από την ανάπτυξη, που οι ίδιες συνέβαλαν να δημιουργηθεί. Δεν αναζητούν προσωρινές παροχές, αλλά μόνιμες και διαρθρωτικές λύσεις.

Η πρόταση του Ε.B.E.P. συνιστά, στην ουσία, ένα νέο οικονομικό συμβόλαιο βιωσιμότητας μεταξύ Πολιτείας και μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Ένα πλαίσιο που μπορεί να μετατρέψει τη δημοσιονομική πρόοδο σε νέες επενδύσεις, ποιοτικές θέσεις εργασίας και διατηρήσιμη ανάπτυξη.

Γιατί, τελικά, το ζητούμενο δεν είναι μόνο τι θα ανακοινωθεί από το βήμα της ΔΕΘ, αλλά ποιο πραγματικό αποτύπωμα θα αφήσουν οι αποφάσεις αυτές στην αγορά και στην πραγματική οικονομία.

Όσα ακούγονται το τελευταίο διάστημα κινούνται, σε γενικές γραμμές, προς την κατεύθυνση που επιθυμεί η επιχειρηματική κοινότητα. Ευχή όλων είναι οι τελικές ανακοινώσεις του πρωθυπουργού να ανταποκριθούν στις προσδοκίες της αγοράς. Ωστόσο, το ουσιαστικό ζητούμενο παραμένει ένα. Οι παρεμβάσεις που θα εξαγγελθούν να έχουν μόνιμο χαρακτήρα, να ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και να δημιουργούν σταθερές προϋποθέσεις ανάπτυξης για τα επόμενα χρόνια.